రక్షణ కార్యదర్శి రాజేష్ కుమార్ సింగ్ భారత రక్షణ తయారీ రంగంలో విప్లవాత్మక మార్పులను వివరించారు

రక్షణ కార్యదర్శి రాజేష్ కుమార్ సింగ్ R డిఫెన్స్ ఫోర్సెస్ ఫస్ట్ కాన్క్లేవ్ 2026లో ప్రసంగిస్తూ, భారతదేశం రక్షణ దిగుమతి దేశం నుండి ప్రముఖ ఎగుమతి దేశంగా పరివర్తన చెందుతున్న క్రమాన్ని వివరించారు. వ్యూహాత్మక స్వయం నిర్ణయాధికారం ఒక దేశం యొక్క కీలక రక్షణ సాంకేతికతలను రూపొందించే, అభివృద్ధి చేసే, తయారు చేసే మరియు నిలబెట్టుకునే సామర్థ్యం ద్వారా నిర్ణయించబడుతుందని ఆయన నొక్కి చెప్పారు.

కేంద్ర బడ్జెట్ 2026-27లో రక్షణ రంగానికి అత్యధికంగా రూ. 7.85 లక్షల కోట్లు కేటాయించబడ్డాయని, వాటిలో రూ. 2.19 లక్షల కోట్లు మూలధన వ్యయానికి మరియు రూ. 29,100 కోట్లు రక్షణ పరిశోధన అభివృద్ధికి కేటాయించబడ్డాయని సింగ్ వివరించారు. మూలధన వ్యయ బడ్జెట్‌లో 75 శాతం దేశీయ సేకరణకే పరిమితమై ఉండడం వల్ల స్వదేశీ రక్షణ ఉత్పత్తిలో అభివృద్ధి కలుగుతోందని ఆయన పేర్కొన్నారు.

స్వదేశీకరణ సవాళ్ళను ప్రస్తావిస్తూ, సంపూర్ణ స్వదేశీకరణ వెంటనే సాధ్యపడదని సింగ్ అంగీకరించారు. Apple iPhone తయారీ భారతదేశంలో అనేక సంవత్సరాల తర్వాత కూడా స్థానిక కంటెంట్ 18-19 శాతంగా ఉందని పేర్కొన్నారు. Sukhoi-30 లైసెన్స్ కింద తయారవుతున్నప్పటికీ, Tejas స్వదేశీ రూపకల్పనపై ఆధారపడి ఉందని, భారతదేశం తన స్వంత ఆయుధాలను అనుసంధానించి, విదేశీ ఆధారపాటు లేకుండా అప్‌గ్రేడ్ చేసుకోగలదని వివరించారు.

భారతదేశ రక్షణ పారిశ్రామిక స్థావరంలో ప్రస్తుతం 16 రక్షణ ప్రభుత్వ రంగ సంస్థలు, సుమారు 500 లైసెన్స్ పొందిన రక్షణ కంపెనీలు మరియు దాదాపు 17,000 MSMEs ఉన్నాయి. 2015 నుండి పారిశ్రామిక లైసెన్సుల సంఖ్య 258 నుండి 834కి నాలుగు రెట్లు పెరిగింది. రక్షణ ఉత్పత్తి రూ. 1.78 లక్షల కోట్లకు చేరి సర్వకాల గరిష్ఠాన్ని నమోదు చేసింది.

రక్షణ ఎగుమతులు FY 2013-14లో రూ. 686 కోట్ల నుండి 2025-26లో రికార్డు రూ. 38,000 కోట్లకు పెరిగాయని సింగ్ తెలిపారు. 145 భారతీయ రక్షణ కంపెనీలు ప్రస్తుతం ఎగుమతులు చేస్తున్నాయి. 2030 నాటికి రూ. 50,000 కోట్ల లక్ష్యాన్ని అధిగమించే అవకాశం ఉందని ఆయన విశ్వాసం వ్యక్తం చేశారు. Philippines, వియత్నాం మరియు ఇండోనేషియాకు BrahMos సూపర్‌సోనిక్ క్రూయిజ్ క్షిపణి అమ్మకం, Akash వాయు రక్షణ వ్యవస్థ, PINAKA రాకెట్ లాంచర్ మరియు Dornier విమానాలు ప్రధాన ఎగుమతి విజయాలుగా నిలిచాయి.

DRDO పాత్రను వివరిస్తూ, అభివృద్ధి-నిర్మాణ భాగస్వామ్య నమూనా కింద Bharat Forge వంటి ప్రైవేటు సంస్థలకు ముఖ్యమైన సాంకేతిక బదిలీలు జరిగాయని, అవి నిజమైన ఒప్పందాలుగా మారాయని సింగ్ పేర్కొన్నారు. DRDO యొక్క 15 పరిశ్రమ-విద్యా కేంద్రాలు 82 కీలక సాంకేతిక రంగాలను కవర్ చేస్తున్నాయని, DRDO సాంకేతికతలు దశాబ్దాలలో రూ. 7 లక్షల కోట్ల ఉత్పత్తికి దోహదపడ్డాయని ఆయన వివరించారు.

ప్రభుత్వం ప్రైవేటు మరియు ప్రభుత్వ రంగ కంపెనీలను సమానంగా పరిగణిస్తుందని రక్షణ కార్యదర్శి నొక్కి చెప్పారు. అధునాతన మీడియం కాంబాట్ ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్ కార్యక్రమంలో ఒక ప్రముఖ ప్రభుత్వ రంగ సంస్థ అర్హత పొందలేకపోగా, ఒక స్వచ్ఛమైన ప్రైవేటు కంపెనీ మరియు రెండు ప్రభుత్వ-ప్రైవేటు సంయుక్త సంస్థలు పోటీలో నిలిచాయని, ఇది ప్రైవేటు రంగంపై నిజమైన విశ్వాసానికి నిదర్శనమని ఆయన పేర్కొన్నారు.