నాటో రక్షణ ఖర్చుపై స్పెయిన్‌తో వాణిజ్యం ఆపేస్తానన్న ట్రంప్, ఆ తర్వాత ‘చాలా ఉదారంగా ఉన్నారు’

నాటోలో రక్షణ ఖర్చు లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడంలో విఫలమైన స్పెయిన్‌పై అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేశారు. గత జూలైలో జరిగిన నాటో శిఖరాగ్ర సమావేశంలో స్పెయిన్‌తో అన్ని రకాల వాణిజ్య సంబంధాలు తెంచుకుంటామని హెచ్చరించిన ట్రంప్, తర్వాతి రోజుల్లోనే ఆ దేశాన్ని 'చాలా ఉదారంగా వ్యవహరించింది' అని ప్రశంసించడం చర్చనీయాంశమైంది. నాటోలో స్పెయిన్ సభ్యత్వం ఉన్నప్పటికీ, ట్రంప్ ప్రధానంగా రక్షణ రంగానికి కేటాయించే బడ్జెట్‌పై విమర్శలు చేశారు. 2025 నాటికి నాటో సభ్య దేశాలు 5% జీడీపీని రక్షణకు ఖర్చు చేయాలనే లక్ష్యాన్ని నిర్దేశించుకున్నాయి. అయితే స్పెయిన్ ప్రధాని పెరో సాంఛేజ్ ఈ లక్ష్యాన్ని అవాస్తవికమని పేర్కొంటూ, ప్రత్యేక మినహాయింపు పొంది తమ బడ్జెట్‌ను 2.1% జీడీపీ వరకే పరిమితం చేసేందుకు ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నారు.

ట్రంప్ తన వాణిజ్య ఆంక్షల మాటను బెదిరింపు స్థాయిలోనే ఉంచకుండా, చట్టపరమైన అధికారాలను ప్రస్తావించారు. అంతర్జాతీయ అత్యవసర ఆర్థిక అధికారాల చట్టం (ఐఈఈపీఏ) కింద అధ్యక్షుడికి వాణిజ్య నిషేధం విధించే అసాధారణ అధికారం ఉంటుంది. ఇరాన్, రష్యా, ఉత్తర కొరియాపై ఈ చట్టాన్ని వినియోగించిన ఉదాహరణలు ఉన్నాయి. ఒక నాటో మిత్రదేశంపై దీనిని వాడటం చట్టపరంగా సవాలుగా మారినా, ఎగ్జిక్యూటివ్‌కు ఇటువంటి నిషేధాన్ని తక్షణం అమలు చేసే అవకాశం ఉంది. అయితే కోర్టులో దీనిపై తీవ్ర విచారణ ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది.

ఆర్థికంగా ఈ వాణిజ్య నిషేధం రెండు దేశాలకు నష్టమే. అమెరికా-స్పెయిన్ మధ్య ఏటా 74.5 బిలియన్ డాలర్ల (సుమారు 7,450 కోట్ల డాలర్ల) వాణిజ్యం జరుగుతోంది. స్పెయిన్ అతిపెద్ద ఎగుమతి మార్కెట్ అమెరికానే. ఆలివ్ ఆయిల్, వైన్, వాహనాలు, ఫార్మాస్యూటికల్స్ స్పెయిన్ నుండి అమెరికాకు ఎగుమతి అవుతాయి. అమెరికా స్పెయిన్‌కు విమాన యంత్రాలు, వైద్య పరికరాలు, ఇంధనం ఎగుమతి చేస్తోంది. 2025లో అమెరికా స్పెయిన్‌కు 26.6 బిలియన్ డాలర్ల (2,660 కోట్ల డాలర్లు) వస్తువులు ఎగుమతి చేసి, 21.35 బిలియన్ డాలర్ల (2,135 కోట్ల డాలర్లు) విలువైన వస్తువులు దిగుమతి చేసుకుంది. దీంతో అమెరికాకు 5.25 బిలియన్ డాలర్ల (525 కోట్ల డాలర్లు) వాణిజ్య మిగులు ఉంది. స్పెయిన్ కంపెనీలు అమెరికాలో 97.2 బిలియన్ యూరోల (9,720 కోట్ల యూరోల) పెట్టుబడులు పెట్టగా, అమెరికా 116 బిలియన్ యూరోలను (11,600 కోట్ల యూరోలు) స్పెయిన్‌లో పెట్టుబడిగా ఉంచింది. ఇవి సుమారు రెండు లక్షల ఉద్యోగాలకు మద్దతు ఇస్తున్నాయి.

అయితే ట్రంప్ మాటలను తేలిగ్గా తీసుకోలేమని స్పెయిన్ ప్రధాని కార్యాలయం స్పష్టం చేసింది. 'అమెరికాతో మా సాంస్కృతిక, సామాజిక, ఆర్థిక సంబంధాలు అద్భుతమైన స్థితిలో ఉన్నాయి. వాటిని మార్చాలనే ఆలోచన లేదు' అని ప్రధాని కార్యాలయం ప్రకటించింది. ఈ నేపథ్యంలో నాటో శిఖరాగ్ర సమావేశం సందర్భంగా స్పెయిన్ ఆర్థికపరంగా ముందుకు వచ్చింది. ట్రంప్ షరతులకు అనుగుణంగా పెద్ద మొత్తంలో చెల్లింపులు చేసేందుకు అంగీకరించడంతో ట్రంప్ స్వరం మారింది. 'స్పెయిన్ ఈరోజు చాలా ఉదారంగా ప్రవర్తించింది. వారు చెల్లింపు కోరికను గౌరవించారు. ఒకవేళ వారు అలా చేయకపోతే మేము వారితో మాట్లాడేవారం కాదు' అని ట్రంప్ పేర్కొన్నారు. ఈ పరిణామంతో ప్రస్తుతానికి వాణిజ్య నిషేధం ముప్పు తొలగిపోయినట్లయింది.