లోక్‌సభ డీలిమిటేషన్‌పై PM ఆర్థిక సలహా మండలి కీలక ప్రతిపాదన: సీట్లు 543 నుండి 824కి పెరిగే అవకాశం

2029 లోక్‌సభ ఎన్నికల నాటికి నియోజకవర్గాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చేయాలని మోదీ ప్రభుత్వం గట్టి పట్టుదలతో ఉంది. ఇదే నేపథ్యంలో ప్రధాని ఆర్థిక సలహా మండలి అత్యంత కీలకమైన ప్రతిపాదనను తెరపైకి తెచ్చింది.

నియోజకవర్గాల విభజనకు కేవలం జనాభాను మాత్రమే ఏకైక ప్రమాణంగా తీసుకోకూడదని సలహా మండలి స్పష్టం చేసింది. జనాభాతో పాటు పట్టణీకరణ, సామాజిక వర్గాల ప్రాతినిధ్యం, భాషా వైవిధ్యం వంటి అంశాలకు సమాన ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలని సూచించింది. చిన్న రాష్ట్రాలు మరియు కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలలో లోక్‌సభ స్థానాలను రెట్టింపు చేయాలని సిఫారసు చేసింది.

ఈ కొత్త మోడల్ అమల్లోకి వస్తే ప్రస్తుతం దేశంలో ఉన్న 543 లోక్‌సభ స్థానాల సంఖ్య 824కి పెరుగుతుంది. భౌగోళికంగా పెద్దగా ఉన్న రాష్ట్రాల్లో సీట్లను దాదాపు 50% పెంచాల్సి ఉంటుందని నివేదిక వెల్లడించింది.

కొత్త మోడల్ ప్రకారం 170 నియోజకవర్గాలను విభజించాలని ఆర్థిక సలహా మండలి సూచించింది. వాటిలో 59 స్థానాలను రెండు భాగాలుగా, 111 స్థానాలను మూడు భాగాలుగా విభజించే అవకాశం ఉంది. తెలంగాణలోని హైదరాబాద్, సికింద్రాబాద్ వంటి నియోజకవర్గాలను మూడు భాగాలుగా విభజించవచ్చని పేర్కొన్నారు.

దక్షిణాది రాష్ట్రాల్లో ప్రాతినిధ్యం తగ్గిపోతుందనే ఆందోళనకు ఈ ప్రతిపాదనలో చెక్ పెట్టారు. ప్రస్తుతం దేశంలో మొత్తం సీట్లలో దక్షిణాది రాష్ట్రాల వాటా 23.7%గా ఉంది. భవిష్యత్తులో సీట్లు పెరిగినా ఇదే శాతాన్ని కొనసాగించేలా ప్రతిపాదనలు చేశారు.

రాష్ట్రాల వారీగా పెరిగే లోక్‌సభ సీట్లు: - ఆంధ్రప్రదేశ్: 25 నుండి 38కి - తెలంగాణ: గణనీయంగా పెరగనున్నాయి - కేరళ: 20 నుండి 30కి - తమిళనాడు: 39 నుండి 59కి - కర్ణాటక: 28 నుండి 42కి - ఉత్తరప్రదేశ్: 80 నుండి 120కి పైగా - బీహార్: 40 నుండి 60కి - మహారాష్ట్ర: 48 నుండి 72కి

కొత్త నియోజకవర్గాల ఏర్పాటుతో దేశవ్యాప్తంగా ఓటింగ్ శాతం సుమారు 2.3% నుండి 3% వరకు పెరిగే అవకాశం ఉందని అంచనా వేశారు. పట్టణ ప్రాంతాల్లో మహిళల ఓటింగ్ శాతాన్ని పెంచేందుకు ప్రత్యేక మహిళా పోలింగ్ బూతులను ఏర్పాటు చేయాలని ఎన్నికల సంఘానికి సిఫారసు చేశారు.

నియోజకవర్గాల పునర్విభజన ప్రక్రియను 2027 జనాభా గణన ఆధారంగా చేపట్టాలని కమిటీ స్పష్టం చేసింది. ఇవి అమల్లోకి వస్తే దేశ రాజకీయ పటంలో, ఎన్నికల వ్యూహాల్లో, రాష్ట్రాల ప్రాతినిధ్య సమీకరణాల్లో గణనీయమైన మార్పులు చోటుచేసుకుంటాయి.