సజ్జ సాగుకు సమగ్ర యాజమాన్యం: పాలెం వ్యవసాయ శాస్త్రవేత్త సూచనలు

తెలుగు రాష్ట్రాల్లో దాదాపు 1,70,000 ఎకరాల్లో సజ్జ సాగు అవుతోంది. తక్కువ వర్షపాతం, అధిక ఉష్ణోగ్రతల ప్రాంతాల్లోనూ ఈ పంట మంచి దిగుబడి ఇస్తుంది. పాలెం ప్రాంతీయ వ్యవసాయ పరిశోధన స్థానం శాస్త్రవేత్త శశిభూషణ్ చేదాల ఈ వివరాలు తెలిపారు.

సజ్జ ఖరీఫ్‌లో వర్షాధారంగా జూన్-జూలైలో, రబీలో వేసవి పంటగా జనవరిలో సాగుకు అనుకూలం. ప్రస్తుత ఖరీఫ్‌లో వర్షాభావ పరిస్థితులు ఉంటే, నీటి వసతి తక్కువున్న ప్రాంతాల్లో ఆగస్టు రెండో వారం వరకూ ఆపద్ధర్మ పంటగా విత్తుకోవచ్చు. సాంప్రదాయ రకాల వల్ల దిగుబడి తక్కువగా ఉండేదని, ప్రస్తుతం హైబ్రిడ్ రకాలు అందుబాటులో ఉన్నాయని శాస్త్రవేత్త వివరించారు.

ప్రభుత్వ, ప్రైవేట్ హైబ్రిడ్ రకాలతో ఎకరాకు 10-15 క్వింటాళ్ల దిగుబడి సాధ్యమని తెలిపారు. కాంపోజిట్ రకాల్లో ధనశక్తి (ICTP 820), రాజ్ 171 ఉన్నాయి. సంకర రకాల్లో PHPTA, అలాగే బయోఫోర్టిఫైడ్ కొత్త రకం PIBH 1625 ను పాలెం కేంద్రం ఇటీవల విడుదల చేసింది. ఇది ఎకరాకు 10-12 క్వింటాళ్లు ఇస్తుంది, వేరికంకి తెగుళ్లను, బెట్టను తట్టుకుంటుంది. కలుపు నివారణకు విత్తిన 1-2 రోజుల్లో అట్రాజిన్ 4-5 గ్రాములు లీటరు నీటిలో కలిపి పిచికారి చేస్తే 15-20 రోజులు కలుపు రాదు. తర్వాతి దశల్లో అంతర కృషి, మానుపు కలుపు నివారణ చేయాలి.

ప్రధాన తెగుళ్లుగా వేరికంకి, కాటుక, తేనెబంక, అగ్గి తెగుళ్లు వస్తాయి. వేరికంకి నివారణకు తట్టుకునే రకాలు ఎంచుకోవాలి, మెటలాక్జిల్ లేదా థైరం-క్యాప్టాన్‌తో విత్తన శుద్ధి చేయాలి. తేమ ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు కాటుక, తేనెబంక విస్తరిస్తాయి, వీటికి థైరాన్, క్యాప్టాన్, మంకోజేబ్ లేదా కార్బండజం మందులతో విత్తన శుద్ధి లేదా పిచికారి చేయాలి. అగ్గి తెగులుకు ట్రైక్లాసోజోల్ లేదా హెక్సాకోనోజోల్ వాడాలి.

రైతులు 2 కేజీల విత్తనం, 45x15 సెంటీమీటర్ల ఎడంతో నాటి, ఎకరాకు 75 వేల మొక్కలతో సరైన యాజమాన్యం పాటిస్తే 10-15 క్వింటాళ్ల దిగుబడి పొందే అవకాశం ఉందని శాస్త్రవేత్త తెలిపారు.