సోమాలియా ఉప ప్రధాని కెన్యా పాస్పోర్ట్ సమర్పణ; మంత్రులకు విదేశీ పాస్పోర్ట్లపై అధ్యక్షుడి అల్టిమేటం

సోమాలియా ఉప ప్రధాని జిబ్రిల్ అబ్దిరాషిడ్ తన కెన్యా పాస్పోర్ట్, జాతీయ గుర్తింపు కార్డు, జనన ధృవీకరణ పత్రాలను మొగాడిషూలోని కెన్యా రాయబార కార్యాలయంలో సమర్పించారు. ఈ చర్య అధ్యక్షుడు హసన్ షేక్ మొహమ్మద్ ఆదేశాలకు కట్టుబడి ఉన్నట్లు తెలియజేస్తోంది. ఆయనతో పాటు పలువురు కేబినెట్ మంత్రులు కూడా త్వరలో అదే విధంగా చేయడానికి సిద్ధమవుతున్నారు.

సోమాలియా అధ్యక్షుడు హసన్ షేక్ మొహమ్మద్ ఇటీవల సీనియర్ ప్రభుత్వ అధికారులకు ఒక అల్టిమేటం జారీ చేశారు: విదేశీ పాస్పోర్ట్లను సమర్పించండి లేదా పదవి నుంచి వైదొలగండి. అధికారులు ద్వంద్వ పౌరసత్వాన్ని కలిగి ఉండటంపై ఈ చర్య తీసుకున్నారు. ‘ప్రభుత్వ అధికారికి ప్రాథమిక విధేయత సోమాలియాపైనే ఉండాలి’ అని అధ్యక్షుడు స్పష్టం చేశారు. అన్యదేశం పౌరుడిగా మరో దేశం పాస్పోర్ట్ ఉంచుకోవడం వ్యక్తిగత ఎంపిక అయినా, ప్రభుత్వ అధికారిగా ఆ దేశంలో అవమానించబడితే చట్టబద్ధంగా వారిని రక్షించలేమని తెలిపారు.

ఈ అల్టిమేటం ఒక్కసారిగా రాలేదు. గత మే నుంచి కెన్యా-సోమాలియా మధ్య రాయబార ఉద్రిక్తతలు పెరుగుతూ వచ్చాయి. మే నెలలో కెన్యా అధ్యక్షుడు విలియం రూటో సోమాలియా రాజకీయ స్థిరత్వంపై ప్రశ్నలు లేవనెత్తారు. జూన్‌లో హసన్ షేక్ మొహమ్మద్ కెన్యా సందర్శించినప్పుడు ప్రోటోకాల్ ప్రకారం రిసెప్షన్ ఇవ్వకపోవడం వివాదాస్పదమైంది. జూన్ చివర్లో ఉప ప్రధాని అబ్దిరాషిడ్ నైరోబీ విమానాశ్రయంలో కెన్యా అధికారులు అడ్డుకుని, సోమాలియా దౌత్య పాస్పోర్ట్ ఉన్నా కెన్యా పాస్పోర్ట్ కూడా కలిగి ఉన్నారనే అనుమానంతో విచారించి, కోర్టులో మాత్రమే సమర్పిస్తానని ఆయన చెప్పడంతో వెనక్కి పంపారు. జూలైలో మరో రాష్ట్ర మంత్రి అబ్షిర్ బుఖారీని కూడా అదే కారణంతో ప్రవేశించనీయలేదు. దీంతో సోమాలియా విదేశాంగ శాఖ కెన్యా రాయబారిని పిలిపించి నిరసన తెలియజేసింది.

సోమాలియా సంక్షోభ సమయంలో లక్షలమంది సోమాలీలు విదేశాల్లో స్థిరపడ్డారు. ఉన్నతస్థాయి నాయకులు నైరోబీలో ఇళ్లు, వ్యాపారాలు నిర్వహిస్తూ కెన్యా పాస్పోర్ట్లను భద్రతా కవచంగా పెట్టుకున్నారు. కానీ అధ్యక్షుడు మొహమ్మద్ ఇప్పుడు దేశభక్తినే ప్రాధాన్యంగా చూపించారు.

ప్రస్తుతం మంత్రులు పాస్పోర్ట్లు సమర్పించినప్పటికీ కెన్యా-సోమాలియా విశ్వసనీయత సమస్య మిగిలే ఉంది. రాబోయే రోజుల్లో మిగిలిన మంత్రులు కూడా అధ్యక్షుడి ఆదేశాల్ని పాటించాల్సి ఉంటుంది.