యూఎస్-ఇరాన్ శాంతి చర్చలు: 60-90 రోజుల కాల్పుల విరమణకు ట్రంప్ అంగీకారం

అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ ఇరాన్తో శాంతి చర్చలు ప్రారంభించేందుకు 60 నుంచి 90 రోజుల కాల్పుల విరమణకు అంగీకరించారు. ఈ మేరకు ఒక అవగాహన ఒప్పందం జరిగినట్లు ట్రంప్ స్వయంగా ట్రూత్ సోషల్ వేదికగా ప్రకటించారు. పాకిస్తాన్, ఖతార్, ఒమన్ దేశాలు ఈ చర్చల్లో మధ్యవర్తులుగా వ్యవహరిస్తున్నాయి. 105 రోజుల యుద్ధం తరువాత ట్రంప్ ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారు. ఈ కాల్పుల విరమణ తాత్కాలికమేనని, దీని తర్వాత అసలు శాంతి ఒప్పందం చర్చలు జరుగుతాయని అధికారిక వర్గాలు తెలిపాయి. ఇరాన్ వైపు నుంచి కూడా ఈ ప్రతిపాదనకు సానుకూల స్పందన వచ్చింది. అయితే, ట్రంప్ మోసం చేస్తారేమోనన్న అనుమానంతో ఇరాన్ కొన్ని షరతులు విధించింది.

శాంతి చర్చల్లో ప్రధానంగా మూడు అంశాలు ఉన్నాయి. హార్ముజ్ జలసంధిని తెరిచే విషయంలో ఇరాన్ తన నిర్వహణలోనే దీన్ని కొనసాగిస్తామని, రుసుములు వసూలు చేస్తామని పేర్కొంది. ఇరాన్ వద్ద ఉన్న అణు సామగ్రిని ధ్వంసం చేయాలనే అమెరికా డిమాండ్‌పై 60 రోజుల్లో చర్చలు జరపడానికి ఇరాన్ అంగీకరించింది. అలాగే, ఇరాన్ స్తంభింపజేసిన 28 బిలియన్ డాలర్ల ఆస్థుల విడుదల విషయంలో ఇరాన్ ముందస్తుగా సగం నిధులు ఇవ్వాలని కోరుతోంది. ట్రంప్ ఈ డబ్బును ఇరాన్ ప్రవర్తన ఆధారంగా మాత్రమే ఇస్తామని చెప్పగా, ఇరాన్ మాత్రం 'డబ్బు చూపించండి' అని డిమాండ్ చేస్తోంది.

ఈ యుద్ధంలో ఇరాన్ వైమానిక దళం, నౌకాదళం చాలా వరకు ధ్వంసమైనా, దాని అసలైన శక్తి అయిన క్షిపణులు, డ్రోన్లు 70 శాతం వరకు సురక్షితంగా ఉన్నాయని నివేదికలు చెబుతున్నాయి. ఇటీవలే అమెరికా ప్రయోగించిన టొమాహాక్ క్షిపణులను ఇరాన్ రష్యాకు చెందిన ఎస్-400 వ్యవస్థలతో కూల్చివేసినట్లు సమాచారం. దీంతో పాటు బహ్రెయిన్‌లోని అమెరికా స్థావరాలపై ఇరాన్ ఎదురుదాడి చేసింది. ఇజ్రాయెల్‌పై కూడా ఇరాన్ దాడి చేసి అక్కడి చమురు శుద్ధి కేంద్రాలను ధ్వంసం చేసింది. ఈ పరిణామాల నేపథ్యంలో ట్రంప్ యుద్ధాన్ని ఆపేయాలని నిర్ణయించుకున్నారు. ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థపై ఈ యుద్ధం తీవ్ర ప్రభావం చూపుతోంది; చమురు ధరలు పెరగడం, స్టాక్ మార్కెట్లు కుప్పకూలడం వంటి సమస్యలతో అమెరికా మధ్య తరగతి ప్రజలు ఇబ్బంది పడుతున్నారు. దీంతో ట్రంప్ పార్టీకి మధ్యంతర ఎన్నికలపై ప్రభావం పడకూడదని ఈ యుద్ధాన్ని ముగించేందుకు సిద్ధమయ్యారని విశ్లేషకులు అంటున్నారు.