హోర్ముజ్ జలసంధిని తెరిచేందుకు ఇరాన్-ఒమన్ ఒప్పందం తుది దశలో: అమెరికాతో ఉద్రిక్తతలు కొనసాగుతున్నాయి

ప్రపంచంలోని అత్యంత కీలకమైన చమురు రవాణా మార్గమైన స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హోర్ముజ్ జలసంధిని తిరిగి తెరిచేందుకు ఇరాన్, ఒమన్‌ల మధ్య ఒప్పందం తుది దశకు చేరుకుంది. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం హోర్ముజ్ జలసంధి గుండా ప్రత్యామ్నాయ షిప్పింగ్ మార్గాన్ని ఏర్పాటు చేసేందుకు ఇరువురు అంగీకరించారు. మార్గం యొక్క భౌగోళిక కోఆర్డినేట్‌లపై కూడా ఒమన్‌తో ఒప్పందం కుదిరిందని ఇరాన్ ప్రకటించింది.

అయితే ఇరాన్ హెచ్చరిక ప్రకారం, జలసంధిలో భద్రతా సమస్యలు ఇంకా పూర్తిగా తొలగిపోలేదు. ముఖ్యంగా అమెరికా నేవీ నియంత్రణ నావికా దిగ్బంధం, ఇతర దురాక్రమణ చర్యలు ఇరాన్‌పై, దాని ప్రయోజనాలపై కొనసాగుతున్నాయని ఇరాన్ ఆరోపించింది. ప్రపంచంలోని చమురు, ఎల్ఎన్‌జీ రవాణాలో దాదాపు 15% ఈ జలసంధి ద్వారా జరుగుతున్న నేపథ్యంలో, ఈ మార్గం యొక్క ప్రాముఖ్యత అపారం.

ఇటీవల ఇరాన్-యుద్ధం ప్రారంభమైనప్పటి నుండి హోర్ముజ్ మీదుగా ట్రాఫిక్ బాగా తగ్గిపోయింది. ఇరాన్ తన నౌకలకు అనుమతి తప్పనిసరి చేయడంతో రవాణా స్తంభించింది. ఈ పరిస్థితిలో తాజా ఒప్పందం ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్లను అప్రమత్తం చేసింది. అయితే ఈ మార్గంపై నియంత్రణ, ఆర్థిక లావాదేవీలపై వివాదం కొనసాగుతోంది. ఇరాన్ ఈ వ్యూహాత్మక మార్గాన్ని ఉపయోగించుకునేందుకు షిప్పింగ్ కంపెనీల నుండి ఫీజు వసూలు చేయాలని భావిస్తుండగా, అమెరికా దీన్ని తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తోంది. అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ హెచ్చరిస్తూ, ఇరాన్ జలసంధి తిరిగి తెరవకపోతే తీవ్ర పరిణామాలు ఎదుర్కోవలసి వస్తుందని అన్నారు.

కాగా, ఈ ప్రతిపాదిత మార్గం తాత్కాలికంగా రెండు నుండి నాలుగు నెలలు మాత్రమే ఉంటుందని ఇరాన్ స్పష్టం చేసింది. షిప్పింగ్ పాక్షికంగా పునరుద్ధరించబడినా చమురు ధరలు, ప్రపంచ సరఫరా గొలుసులపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉన్నందున మార్కెట్లు నిశితంగా గమనిస్తున్నాయి.

ఈ పరిణామాల మధ్య ఇరాన్‌లో రాజకీయ అనిశ్చితి నెలకొంది. ఇటీవలి దాడుల్లో ఇరాన్ సుప్రీం లీడర్ అలీ ఖమేనీ మరణించారని, ఆయన కుమారుడు మొజ్తబా ఖమేనీ సుప్రీం లీడర్‌గా బాధ్యతలు స్వీకరించారని నివేదికలు చెబుతున్నాయి. అయితే మొజ్తబా ఖమేనీ బహిరంగంగా కనిపించడం లేదు. ఇంధన భద్రత, సైనిక ఒత్తిడి, ప్రాంతీయ ఆధిపత్యం వంటి అంశాలు హోర్ముజ్‌ను ప్రపంచంలోనే తాజా భౌగోళిక రాజకీయ హాట్‌స్పాట్‌గా మార్చాయి.