ఇందిరమ్మ ఇళ్ల పథకం: కేంద్ర నిధుల ఆలస్యం, హడ్కో రుణం ప్రత్యామ్నాయం

తెలంగాణ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం ప్రతిష్టాత్మకంగా చేపట్టిన ఇందిరమ్మ ఇళ్ల పథకానికి కేంద్రం నుంచి నిధులు ఆశించిన స్థాయిలో విడుదల కావడం లేదు. ఈ నేపథ్యంలో రాష్ట్ర హౌసింగ్ శాఖ హడ్కో రుణాలు, హౌసింగ్ స్థలాల అమ్మకాల ద్వారా నిధుల సమీకరణకు సన్నాహాలు చేస్తోంది.

కేంద్ర ప్రభుత్వం పట్టణాల్లో ఒక్కో ఇంటికి రూ.1.50 లక్షలు, గ్రామాల్లో రూ.72,000 చొప్పున నిధులు అందించాల్సి ఉంటుంది. 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరంలో రాష్ట్రవ్యాప్తంగా 13 లక్షల ఇళ్లకు కేంద్రం వాటా ఇవ్వాలని రేవంత్ రెడ్డి ప్రభుత్వం విజ్ఞప్తి చేసింది. ప్రస్తుతం ప్రధానమంత్రి ఆవాస్ యోజన (పీఎంఏవై) కింద సుమారు 4.13 లక్షల ఇళ్లకు మాత్రమే నిధులు విడుదలయ్యాయి.

పీఎంఏవై అర్బన్ 2.0 పథకంలో భాగంగా రాష్ట్రానికి 1.13 లక్షల ఇళ్లు కేటాయించనుండగా, అందులో 10,000 ఇప్పటికే మంజూరయ్యాయి. మిగతా 1.03 లక్షల ఇళ్ల నిర్మాణానికి కేంద్రం రూ.1,690 కోట్లు చెల్లించాల్సి ఉంది. పీఎంఏవై గ్రామీణ పథకంలో 25 లక్షల ఇళ్లకు వాటా అడిగినా, ప్రస్తుత నిధులతో 3 లక్షల ఇళ్లకు మాత్రమే సరిపోతుందని అధికారులు అంచనా వేస్తున్నారు.

2026-27 లో 2.50 లక్షల ఇళ్లను లబ్ధిదారులకు అందించాలని హౌసింగ్ శాఖ లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఇందుకు రాష్ట్ర బడ్జెట్లో రూ.5,290 కోట్లు కేటాయించగా, రెండో విడతకు మరో రూ.5,110 కోట్లు అవసరం. ఈ నిధుల అంతరాన్ని హడ్కో నుంచి రూ.3,000 కోట్లు, పీఎంఏవై ద్వారా మొత్తం రూ.3,270 కోట్లు, హౌసింగ్ స్థలాల విక్రయం ద్వారా రూ.1,600 కోట్లు సమకూర్చుకోవాలని ప్రభుత్వం ప్రతిపాదనలు సిద్ధం చేసింది.

మొదటి విడతలో 3.24 లక్షల ఇళ్లు మంజూరు కాగా, 2.74 లక్షల నిర్మాణాలు ప్రారంభమయ్యాయి. ఇప్పటి వరకు లబ్ధిదారుల ఖాతాల్లో రూ.6,000 కోట్లు జమ కాగా, మరో రూ.7,000 కోట్లు చెల్లించాల్సి ఉంది. ఇళ్ల నిర్మాణం పూర్తి చేసుకున్న వారికి చివరి విడత రూ.లక్ష కేంద్ర నిధులు విడుదలయ్యాకే అందించాలని శాఖ భావిస్తోంది. నిధుల విడుదలలో జాప్యం, నిబంధనల్లో తరచూ మార్పులపై రాష్ట్ర అధికారులు అసంతృప్తి వ్యక్తం చేస్తున్నారు.