ఆసియా ఆర్థిక వృద్ధిని సామ్రాజ్యవాదం దెబ్బతీసింది: జెఫ్రీ శాక్స్

1900 నాటికి ప్రపంచ ఉత్పత్తిలో యూరప్ వాటా దాదాపు 40 శాతానికి చేరిందని, అదే సమయంలో భారత్, చైనా రెండూ కలిసి 20 శాతం కంటే తక్కువకు పడిపోయాయని అమెరికన్ ఆర్థికవేత్త జెఫ్రీ శాక్స్ అన్నారు.

19వ శతాబ్దం యూరప్ ప్రపంచాన్ని తాత్కాలికంగా ఆధిపత్యం చేసిన శతాబ్దమని, అది యూరప్ సామ్రాజ్యాల కాలమని ANI ప్రచురించిన వీడియోలో ఆయన వివరించారు. ఆ శతాబ్దంలో భారతదేశం పూర్తిగా బ్రిటిష్ పాలనలోకి వెళ్లింది. చైనా మాత్రం తనను తాను 'అవమాన శతాబ్దం' (century of humiliation) అని పిలుచుకునే దశలోకి ప్రవేశించింది.

ఆ దశ మొదలైంది బ్రిటన్ తన అఫీమ్ (నల్లమందు) వ్యాపారానికి మార్కెట్ కోసం చైనాపై చేసిన యుద్ధంతో. చరిత్రలో అత్యంత అసహ్యకరమైన యుద్ధాల్లో ఇది ఒకటని శాక్స్ అభివర్ణించారు. ఈ అఫీమ్ యుద్ధాల తర్వాత చైనాలో భారీ అంతర్యుద్ధం చెలరేగింది. దీన్ని తైపింగ్ తిరుగుబాటు అని పిలుస్తారు; చరిత్రలోని అతిపెద్ద అంతర్యుద్ధాల్లో ఇది ఒకటని ఆయన చెప్పారు.

19వ శతాబ్దం చివర్లో జపాన్ చైనాపై దాడి చేసింది. అక్కడి నుంచి దాదాపు 40 ఏళ్ల పాటు దండయాత్రలు కొనసాగాయి. దీంతో భారత్, చైనా రెండూ భారీ నష్టాన్ని ఎదుర్కొన్నాయని శాక్స్ పేర్కొన్నారు.

భారత్‌లో పదేపదే వచ్చిన కరువుల్లో పదుల లక్షల మంది మృతి చెందారు. బ్రిటిష్ పాలకులు లైసెజ్ ఫెయిర్ విధానాన్ని కొనసాగిస్తూ, కరువు బాధిత ప్రాంతాల నుంచి కూడా ధాన్యాన్ని ఎగుమతి చేస్తూనే ఉన్నారని ఆయన ఆరోపించారు.

ప్రపంచ జనాభాలో 40 శాతానికి పైగా ఉన్న ఈ రెండు దేశాల ఉత్పత్తి వాటా 1900 నాటికి కేవలం 18 శాతానికి పడిపోయిందని శాక్స్ లెక్కలతో చూపారు.