కార్తీక మాసం నవంబర్ 10 నుంచి ప్రారంభం: మొదటి రోజు విధులు ఇవే

కార్తీక మాసం నవంబర్ 10, మంగళవారం నుంచి ప్రారంభమవుతుంది. మొదటి రోజును బలి పాడ్యమి అంటారు. అదే రోజు గోవర్ధన పూజ కూడా నిర్వహిస్తారు.

కార్తీక మాసంలో తెల్లవారుజామున స్నానం చేయడం ముఖ్యమైన విధి. స్కంద పురాణం, తులా పురాణాల్లో ఈ విషయం ఉంది. మూడు రోజులు స్నానం చేస్తే 30 రోజుల స్నాన ఫలితం లభిస్తుంది. ఆ మూడు రోజులు కార్తీక శుక్ల పాడ్యమి, కార్తీక పౌర్ణమి, కార్తీక బహుళ అమావాస్య. చన్నీళ్లతో స్నానం చేయాలి. వీలు కాకపోతే గోరువెచ్చని నీళ్లు వాడొచ్చు. నదులు, చెరువులు, కోనేర్లలో స్నానం చేయడం మంచిది. అది కుదరకపోతే ఇంట్లోనే చేయవచ్చు.

బలి చక్రవర్తి భూలోకానికి వచ్చే రోజు కాబట్టి దీన్ని బలి పాడ్యమి అంటారు. ఆ రోజు సాయంత్రం ఇంటి గుమ్మం బయట దీపం పెట్టాలి. బలి చక్రవర్తిని స్మరించుకుంటూ శ్లోకం చదవాలి. ఇది విష్ణుమూర్తి అనుగ్రహం కోసం చేసే విధి.

శ్రీకృష్ణుడు తన చిటికెన వేలిపై గోవర్ధనగిరిని ఎత్తి గోకులాన్ని కాపాడిన రోజు కార్తీక మాసం మొదటి రోజు. ఏడు రోజులు ఆయన ఆ గిరిని మోశాడు. ఎనిమిదో రోజు కార్తీక శుక్ల అష్టమి. అందుకే మొదటి రోజు గోవర్ధన పూజ చేస్తారు. తులసికోట దగ్గర ఆవు పేడతో గుండ్రని ఆకారం చేసి పూజించాలి. దానిపై ఒక చెట్టు కొమ్మ పెట్టాలి. కృష్ణుడి ఫోటో పెట్టి దీపారాధన చేయాలి. 'ఓం శ్రీ కృష్ణ పరబ్రహ్మణే నమః' అని 21 సార్లు చదవాలి. పాలు, పెరుగు, వెన్న నైవేద్యంగా పెట్టాలి.

ఐశ్వర్య లక్ష్మి ఆవు రూపంలో సంచరించే రోజు కూడా ఇదే అని శాస్త్రం చెప్తోంది. మొదటి రోజు మధ్యాహ్నం ఆవు, దూడను కలిపి పూజించాలి. దీన్ని మార్గపాళి ఉత్సవం అంటారు. వీలు కాకపోతే ఆవు చుట్టూ ప్రదక్షిణ చేస్తూ 'ఓం సురభ్యై నమః' చదవాలి. అలాగే ఆలయంలో ఆకాశ దీపం దర్శనం చేసుకోవాలి. రంధ్రాలు ఉన్న ఇత్తడి పాత్రలో నూనె పోసి ఎత్తుగా వెలిగించే దీపమే ఆకాశ దీపం. దీన్ని ధ్వజ స్తంభానికి తాడుతో వేలాడదీస్తారు. ఇంటి ముందు ఎత్తైన స్తంభం ఉంటే అక్కడ కూడా ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చు. దర్శనం సమయంలో స్కంద పురాణం వైష్ణవ ఖండం, తులా పురాణంలో చెప్పిన శ్లోకం చదవాలి.

కృత్తికా నక్షత్రానికి అధిపతి అగ్నిదేవుడు. కార్తీక పౌర్ణమి రోజు కృత్తికా నక్షత్రం ఉంటుంది. అందుకే ఈ మాసం దేవతలందరికీ ప్రీతికరమని శాస్త్రాలు చెప్తున్నాయి. శివుడు కార్తీక మాసంలోనే హాలాహల విషాన్ని స్వీకరించాడని పురాణాలు చెప్తున్నాయి. అందుకే ఈ మాసంలో శివుడికి అభిషేకాలు చేస్తారు.

బలి పాడ్యమి, గోవర్ధన పూజ, కార్తీక స్నానం, గోపూజ, ఆకాశ దీప దర్శనం అనేవి మొదటి రోజు ముఖ్యమైన విధులు. ఈ మాసం కార్తీక బహుళ అమావాస్య రోజు వరకు కొనసాగుతుంది.