రష్యా తొలి హైపర్సోనిక్ క్షిపణి జలాంతర్గామి 'పెర్మ్' ప్రవేశం; బాబ్ ఎల్ మండేబ్‌పై హౌతీల హెచ్చరిక

రష్యా తన నౌకాదళంలో తొలి హైపర్సోనిక్ క్రూయిజ్ క్షిపణి జలాంతర్గామిని చేర్చుకోనుంది. అణు శక్తితో నడిచే ‘పెర్మ్’ అనే ఈ జలాంతర్గామి 32 జిర్కాన్ హైపర్సోనిక్ క్షిపణులను మోసుకెళ్లేలా ప్రత్యేకంగా రూపొందించబడింది. యాసెన్ తరగతిలో ఆరోది అయిన పెర్మ్‌కు అత్యాధునిక శబ్ద నియంత్రణ సాంకేతికత, ప్రత్యేక పౌనఃపున్య శోషక పూత ఉండడంతో దీనిని గుర్తించడం అత్యంత కష్టం. అయినా సముద్ర గర్భంలో మౌనంగా ఉండే ఈ జలాంతర్గామి భారీ విస్ఫోటనాలు సృష్టించగలదు.

జిర్కాన్ క్షిపణి గంటకు మ్యాక్ 9 వేగంతో (గంటకు 11,500 కి.మీ) దూసుకెళ్లగలదు. సంప్రదాయ, అణు దాడులకు అనువైన ఈ క్షిపణి గ్లైడ్ వాహనంతో కూడిన హైపర్సోనిక్ క్రూయిజ్ మిస్సైల్. బాలిస్టిక్ మార్గంలో కాకుండా సాధారణ విమాన మార్గంలో ప్రయాణించి, మ్యాక్ 9 వేగంతో దిశ మార్చుకోగల రెక్కలు దీనికి ఉండడంతో అడ్డుకోవడం దాదాపు అసాధ్యం. రష్యా ఇప్పటికే ఉక్రెయిన్‌పై ఈ క్షిపణిని ప్రయోగించింది. మాస్కో ఏటా 30 జిర్కాన్‌లను తయారు చేయాలని, వాయు ప్రయోగ రూపకాన్ని కూడా అభివృద్ధి చేస్తోంది. అన్ని యాసెన్ తరగతి జలాంతర్గాములు, క్రూయిజర్లు, డిస్ట్రాయర్లకు ఈ క్షిపణిని అమర్చనుంది.

మరోవైపు యెమన్‌లోని ఇరాన్ మద్దతు గల హౌతీ తిరుగుబాటుదారులు ఎర్ర సముద్రంలోని బాబ్ ఎల్ మండేబ్ జలసంధిని ముప్పు పెడుతున్నారు. ప్రపంచ కంటైనర్ రవాణాలో 30%, మొత్తం వాణిజ్యంలో 12-15% ఈ జలసంధి గుండా సాగుతుంది. హౌతీలు ఇప్పటికే సౌదీ అరేబియాకు వెళ్లే చమురు ట్యాంకర్లపై దాడులు చేశారు. వారానికి 70 నౌకలు సంచరించే ఈ మార్గంలో ఇప్పుడు కేవలం 11 మాత్రమే ప్రయాణిస్తున్నాయి.

హౌతీల వ్యూహం ఇరాన్‌ హార్ముజ్ నమూనాను అనుసరిస్తోంది. జలసంధిని శాశ్వతంగా మూసివేయకుండా, నిరంతర ముప్పు సృష్టించి నౌకా రవాణాపై విశ్వాసం సన్నగిల్లడంతో బీమా ప్రీమియాలను పెంచి, ఆర్థిక పన్నుగా మార్చడం ఇరాన్ ఎత్తు. బాబ్ ఎల్ మండేబ్‌ వద్ద హౌతీలు రెండు వైపులా నియంత్రణ లేకపోయినా, ఏ నౌక ముప్పు లేకుండా వెళ్లగలదో నిర్ణయించే ‘అనుమతి వాతావరణం’ సృష్టించవచ్చని విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఈ ముప్పు ప్రపంచ సరఫరా గొలుసును కుదిపేస్తోంది.