ఖరీఫ్‌లో అధిక దిగుబడికి ఉత్తమ జొన్న రకాలు, సాగు సూచనలు

ఖరీఫ్ సీజన్‌లో సాగు చేసే రైతులకు అధిక దిగుబడినిచ్చే జొన్న రకాలు, సాగు యాజమాన్య పద్ధతులను పాలెం ప్రాంతీయ వ్యవసాయ పరిశోధన స్థానం శాస్త్రవేత్త డాక్టర్ మహేశ్వరమ్మ వివరించారు. గతంలో తక్కువ దిగుబడి కారణంగా జొన్న సాగు తగ్గినా, ప్రస్తుతం జొన్న ఉత్పత్తులకు డిమాండ్ పెరగడం, మంచి ధర లభించడంతో రైతులు మళ్లీ ఆసక్తి చూపుతున్నారు.

జొన్నను తేలిక లేదా బరువు నేలల్లో సాగు చేయవచ్చని, మురుగునీటి సౌకర్యం, తటస్థ నీరు ఉండే నేలలు మంచివని డాక్టర్ మహేశ్వరమ్మ తెలిపారు. పొలాన్ని 2-3 సార్లు లోతుగా దున్ని, ఎకరానికి 3-4 టన్నుల పశువుల ఎరువు, చివరి దుక్కిలో 24 కిలోల నత్రజని, 48 కిలోల భాస్వరం, 16 కిలోల పొటాష్ ఇచ్చే ఎరువులు వేయాలి.

విత్తనం ఎకరాకు 3 కిలోలు సరిపోతుంది, వర్షాలు ఆలస్యమైతే 4 కిలోలకు పెంచాలి. ఇమిడాక్లోప్రిడ్ 7 మి.లీ. లేదా థైరమ్/క్యాప్టన్‌తో విత్తనశుద్ధి చేస్తే మొదటి 30 రోజులు కీటకాలు ఆశించవు. 45 సెం.మీ. వరుసలు, 10-15 సెం.మీ. మొక్కల మధ్య ఎడంతో విత్తుకోవాలి. ఎకరాకు 68,000-72,000 మొక్కలు వస్తాయి. అట్రాజిన్ 600 గ్రాములను 200 లీటర్ల నీటిలో కలిపి, విత్తిన 48 గంటల్లోపు తడి నేలపై పిచికారీ చేయాలి.

ముఖ్యమైన రకాలు: పాలెం పచ్చజొన్న-1 95-105 రోజుల్లో 8-10 క్వింటాళ్ల దిగుబడి ఇస్తుంది. తెలంగాణ జొన్న-1 (CSV-41), పాలమూరు జొన్న (CSV-31), పాలెం జొన్న PSV-512 వంటి రకాలు ఎకరాకు 12-13 క్వింటాళ్ల గింజ, 20-25 క్వింటాళ్ల చొప్ప ఇస్తాయి. ఈ విత్తనాలు పాలెం పరిశోధనా కేంద్రంలో లభ్యం.

చీడపీడల నివారణపై ఆమె మాట్లాడుతూ, మొవ్వు చంపు ఈగ ఆశించినప్పుడు సైపర్మెత్రిన్ 3 మి.లీ. లీటర్‌కు కలిపి పిచికారీ చేయాలన్నారు. కాండం తొలుచు పురుగుకు 45 రోజుల తర్వాత కార్బోఫ్యూరాన్ 3G గుళికలు 4-5 కిలోలు కాండపు సుడుల్లో వేయాలి. 35-45 రోజుల మధ్య 30 కిలోల యూరియా వేయాలి.

వర్షాలు అధికంగా కురిస్తే గింజ బూజు తెగులు వచ్చే అవకాశం ఉంది. ప్రాపికోనజోల్ 1 మి.లీ. లీటర్‌కు కలిపి 2-3 రోజుల తర్వాత కంకులపై పిచికారీ చేయాలి. నల్లకాండం కుళ్ళు తెగులును నివారించేందుకు తట్టుకునే రకాలు ఎంచుకోవాలి, కీలక దశల్లో బెట్ట రాకుండా చూడాలి.

పంట కోత సమయంలో గింజ తేమ 15% ఉండగా కోయాలి. నిల్వ చేయడానికి ముందు తేమను 8-10%కి తగ్గిస్తే ఎక్కువ కాలం నిల్వ ఉంటుంది.