అమెరికా-నైజీరియా మైనింగ్ ఒప్పందం: లిథియం, అరుదైన ఖనిజాలపై ట్రంప్ వ్యూహం

అమెరికా నైజీరియాతో కీలక ఖనిజాల రంగంలో భారీ ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. న్యూయార్క్‌లో జరిగిన ఐక్యరాజ్యసమితి సర్వసభ్య సమావేశం సందర్భంగా ఈ ఒప్పందంపై సంతకాలు జరిగాయి. దాదాపు 70 వేల కోట్ల డాలర్ల విలువైన నైజీరియా ఖనిజ నిల్వలను అమెరికా కంపెనీలకు అందుబాటులోకి తేవడమే లక్ష్యం.

నైజీరియా సాలిడ్ మినరల్స్ మంత్రి డెలే అలకే, అమెరికా డిప్యూటీ సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్ క్రిస్టోఫర్ లాండౌ ఈ ఒప్పందంపై సంతకాలు చేశారు. భౌగోళిక సమాచార సేకరణ, అన్వేషణ, స్థానిక మౌలిక సదుపాయాలు, ఖనిజ శుద్ధి వంటి అంశాలు ఇందులో ఉన్నాయి. బ్యాటరీలకు కీలకమైన లిథియం ప్రధాన ఆకర్షణ కాగా, నైజీరియాలో బంగారం, టిన్, ఇనుప ఖనిజం, ఫాస్ఫేట్, విలువైన రత్నాల నిల్వలు కూడా ఉన్నాయి.

ఈ ఒప్పందం వెనుక చైనాతో పోటీ ప్రధాన కారణం. దశాబ్దాలుగా చైనా ప్రభుత్వ మద్దతు ఉన్న కంపెనీలు ఆఫ్రికా మైనింగ్‌లో పాతుకుపోయాయి. గతేడాది చైనా అరుదైన ఖనిజాల ఎగుమతులను పరిమితం చేయడంతో వాషింగ్టన్, యూరప్‌లో ఆందోళన పెరిగింది. అందుకే అమెరికా స్థానిక ప్రాసెసింగ్ కేంద్రాలకు నిధులు సమకూర్చి, బీజింగ్ కంటే మెరుగైన ఒప్పందాన్ని ఆఫ్రికా దేశాలకు ఇవ్వాలని చూస్తోంది.

నైజీరియాతో సంబంధాలు ఇటీవలి వరకు సజావుగా లేవు. ఉత్తర నైజీరియాలో హింసను ట్రంప్ క్రైస్తవులపై నరమేధంగా వర్ణించడంతో దౌత్య ఉద్రిక్తతలు వచ్చాయి. అయినా భద్రతా సహకారం పెరిగింది. విదేశీ సహాయాన్ని తగ్గించిన ట్రంప్ పరిపాలన ఇప్పుడు వాణిజ్య ఒప్పందాలకే ప్రాధాన్యం ఇస్తోంది.

కెన్యాలోనూ అమెరికా కీలక ఖనిజాల ప్రాసెసింగ్ పరిశ్రమ నిర్మాణానికి సహాయం చేస్తామని హామీ ఇచ్చింది. తీరంలోని మ్రిమా హిల్‌లో అరుదైన ఎర్త్ ఎలిమెంట్స్, నియోబియం నిల్వలు ఉన్నాయి. కెన్యా అధ్యక్షుడు విలియం రుటో ఈ చొరవను స్వాగతించారు. కాంగో, జాంబియాల్లో రాగి, కోబాల్ట్ ప్రాంతాలకు 30 కోట్ల డాలర్ల విద్యుదీకరణ ప్రాజెక్టుకు USTDA ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. లోబిటో కారిడార్‌పై దృష్టి సారించిన ఈ ప్రాజెక్టు ద్వారా 30 లక్షల మందికి విద్యుత్ అందించాలని లక్ష్యం.

ఈ ఒప్పందాలు స్థానికులకు నిజమైన ప్రయోజనం చేకూరుస్తాయా అన్నది ప్రశ్నగా ఉంది. అయితే కీలక ఖనిజాల కోసం ప్రపంచ పోటీ నేరుగా ఆఫ్రికా గుండా సాగుతోందని మాత్రం స్పష్టమైంది.