చాతుర్మాస్య వ్రతం: గృహస్తులకు ధర్మశాస్త్ర సూచనలు

చాతుర్మాస్య కాలం ఆషాడ శుద్ధ ఏకాదశి నుంచి కార్తీక శుద్ధ ఏకాదశి వరకు నాలుగు నెలలు ఉంటుంది. ఈ సమయంలో గృహస్తులు పాటించాల్సిన నియమాలను ధర్మశాస్త్రాలు వివరించాయి.

గృహస్తులు ఆహార నియమం, బ్రహ్మచర్యం, విష్ణువు లేదా ఇష్టదైవ సేవ వంటి నియమాలను అవలంబించాలి. సంపాదన, వంట పనుల వల్ల తెలియకుండా జరిగే పాపాలను తొలగించుకోవడానికి, ఇంద్రియ నిగ్రహం, ఆధ్యాత్మిక లాభం కోసం ఈ కాలం ఉపయోగపడుతుంది.

కోరికల ఆధారంగా వ్రతాలు చేసే విధానం కూడా ఉంది. మాట తీయగా ఉండాలంటే నాలుగు నెలలు బెల్లం వదిలేయాలి. శరీరం మెరుస్తూ ఉండాలంటే నూనెలాంటి పదార్థాలు తినడం మానేయాలి. ఏకాదశి రోజున విష్ణు సన్నిధిలో సంకల్పం చేసుకోవాలి. రోజూ 108 ప్రదక్షిణాలు చేస్తే వైకుంఠ ప్రాప్తి కలుగుతుందని, కేశ ఖండనం, నఖాల కత్తిరింపు మానితే ప్రతి రోజూ గంగా స్నాన ఫలం లభిస్తుందని ధర్మశాస్త్రం చెబుతోంది.

ఈ నియమాలన్నీ పాటించలేని భక్తులు ప్రతి రోజూ విష్ణు సహస్రనామ పారాయణ చేయవచ్చు. లేదా ఆడియో ప్లే చేసుకుని భగవంతుణ్ని ధ్యానించవచ్చు. ఏమీ చేయలేనివారు కేవలం 'శ్రీహరి' లేదా 'శ్రీరామ' నామ స్మరణ చేసినా సరిపోతుంది. వైదిక సంప్రదాయం అనుసరించే బ్రాహ్మణులు మాత్రం ఈ కాలంలో సప్తవ్యాహృతులతో గాయత్రి జపం తప్పనిసరి చేయాలి. దీనివల్ల దాన-ప్రతిగ్రహాల వంటి కర్మల వల్ల కలిగే దోషాలు నశించి, తేజస్సు, ఆయువు పెరిగి దీవించిన వారు నూరేళ్లు జీవించే యోగం కలుగుతుంది.