పాకిస్తాన్ బాస్మతి సబ్సిడీ పథకం: భారత ఎగుమతులపై పరిమిత ప్రభావమేనని నిపుణుల అంచనా

పాకిస్తాన్ బాస్మతి బియ్యం ఎగుమతులపై 9% వరకు పన్ను రిఫండ్ సబ్సిడీ పథకాన్ని ప్రవేశపెట్టింది. ఈ పథకం వల్ల అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ధరలు తగ్గి భారత ఎగుమతిదారులపై ఒత్తిడి పెరుగుతుందని ఆందోళన వ్యక్తమైంది.

పాకిస్తాన్ వాణిజ్య మంత్రిత్వ శాఖ జనవరి 2026లో ‘డ్రాబ్యాక్ ఆఫ్ లోకల్ టాక్సెస్ అండ్ లెవీస్’ అనే పథకాన్ని తీసుకొచ్చింది. టన్నుకు 750 డాలర్లు, అంతకంటే ఎక్కువ ధర ఉన్న బాస్మతి ఎగుమతులకు ఈ సబ్సిడీ వర్తిస్తుంది. ఫలితంగా పాక్ వ్యాపారులు భారత్ కంటే తక్కువ ధరలకే బాస్మతి అందిస్తున్నారు.

అయితే, ఈ పథకం పాకిస్తాన్ ఎగుమతులను పెంచడంలో ఇప్పటివరకు విఫలమైంది. ఫిబ్రవరి 2026లో పాక్ బియ్యం ఎగుమతులు 35% పడిపోయాయి. బాస్మతి విలువ 19%, పరిమాణం 28% తగ్గాయి. వ్యవసాయ ఉత్పాదకత తక్కువగా ఉండటం, నీటి పారుదల లోపం, విత్తనాల నాణ్యత సమస్యలు, దేశీయంగా బియ్యం నిల్వలు పెరగడం వంటి అంతర్గత సమస్యలే దీనికి కారణమని పాక్ ఎగుమతిదారులు చెబుతున్నారు.

భారతదేశం మాత్రం తన స్థానాన్ని నిలుపుకుంది. 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారత్ 5.67 బిలియన్ డాలర్ల విలువైన 6.52 మిలియన్ టన్నుల బాస్మతి ఎగుమతి చేసింది. ఇది పాకిస్తాన్ మొత్తం ఎగుమతుల కంటే ఆరు రెట్లు ఎక్కువ. ప్రపంచ బాస్మతి మార్కెట్లో భారత వాటా 70-80% ఉండగా, పాకిస్తాన్ వాటా చాలా తక్కువ.

నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, పాకిస్తాన్ తాత్కాలిక సబ్సిడీల వల్ల భారత బాస్మతి సామ్రాజ్యానికి పెద్ద ముప్పు లేదు. దశాబ్దాలుగా గల్ఫ్ దేశాలతో భారత్కు ఉన్న బలమైన వాణిజ్య సంబంధాలు, అధునాతన మిల్లులు, దావత్, ఇండియా గేట్ వంటి ప్రఖ్యాత బ్రాండ్లు భారత్కు అండగా నిలుస్తాయి. పాకిస్తాన్ సబ్సిడీ పథకం కాలపరిమితి జూన్ 30, 2026తో ముగుస్తుంది. స్వల్పకాలంలో భారత వ్యాపారులపై కొంత ధరల ఒత్తిడి ఉన్నప్పటికీ, నాణ్యత, విశ్వసనీయతల్లో భారత్ను అధిగమించడం పాకిస్తాన్కు సాధ్యం కాదని విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు.