భారత్-అమెరికా వాణిజ్య ఒప్పందం తుది దశలో, చివరి 1% లోనే కీలక పేచీ

భారత్, అమెరికాల మధ్య సుమారు 18 నెలల చర్చల తర్వాత భారీ వాణిజ్య ఒప్పందం తుది దశకు చేరుకుంది. డిసెంబర్‌లో జరగనున్న G20 సదస్సు కోసం ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ అమెరికా వెళ్లేలోపు ఈ ఒప్పందం పూర్తి కావాలని ఇరుపక్షాలు భావిస్తున్నాయి. అమెరికా రాయబారి సెర్గియో గోర్ మాట్లాడుతూ, ఒప్పందంలో కేవలం 1-2% మాత్రమే మిగిలి ఉందని, మిగతావన్నీ దాదాపు ఖరారైనట్లు తెలిపారు. అయితే ఈ చిన్న శాతంలోనే అత్యంత కఠినమైన అంశాలు దాగి ఉన్నాయి. వ్యవసాయ రంగంలో మొక్కజొన్న, సోయాబీన్, పాల ఉత్పత్తులు, ఇథనాల్ వంటి ఉత్పత్తులకు మార్కెట్ ప్రవేశం కల్పించాలని అమెరికా డిమాండ్ చేస్తోంది. మరోవైపు దేశీయ రైతులను రక్షించేందుకు భారత్ ముందుకు రావడం లేదు. అలాగే ఆటోమొబైల్స్, ఆటో విడిభాగాలు, ఫార్మా రంగంలోనూ సుంకాల తగ్గింపు విషయంలో ఇరుపక్షాలు తమ పట్టును వదిలేందుకు సిద్ధంగా లేవు. అమెరికా అధ్యక్షుడు ట్రంప్ సుంకాలను బేరం చిప్‌లాగా వాడుతుండటంతో, ప్రతి రాయితీకీ గట్టి ప్రతిఫలం ఆశిస్తున్నారు. అయినా రెండు దేశాల వాణిజ్యం 20 ఏళ్ల క్రితం 20 బిలియన్ డాలర్లుగా ఉండగా, ఇప్పుడు 250 బిలియన్ డాలర్లకు చేరింది. 2030 నాటికి 500 బిలియన్ డాలర్ల లక్ష్యంగా పెట్టుకోవడంతో ఈ ఒప్పందాన్ని పూర్తి చేయడం ఇరు దేశాల ప్రాధాన్యతగా మారింది. చైనా సరఫరా గొలుసులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించుకునేందుకు అమెరికా భారత్‌ను కీలక భాగస్వామిగా చూస్తోంది. అయితే ఈ భాగస్వామ్యం గతంలో కంటే లావాదేవీల ధోరణిలోకి మారుతున్న సంకేతాలు కనిపిస్తున్నాయి. చివరి 1% కఠినంగా ఉన్నా, దీన్ని ఉభయుల ఆసక్తుల మేరకు ఒక తీర్పుకు తేవడానికి ప్రయత్నాలు కొనసాగుతున్నాయి.