పాస్‌పోర్ట్ పౌరసత్వానికి రుజువు కాదు: MEA స్పష్టీకరణ

భారత పౌరసత్వాన్ని నిరూపించడానికి ఏ పత్రం సరిపోతుంది? ఈ ప్రశ్నకు సమాధానం ఇస్తూ విదేశాంగ వ్యవహారాల మంత్రిత్వ శాఖ (MEA) ఇటీవల ఒక ముఖ్యమైన స్పష్టీకరణ ఇచ్చింది. పాస్‌పోర్ట్ అనేది కేవలం ప్రయాణ పత్రం మాత్రమే, అది భారత పౌరసత్వానికి నిర్ణయాత్మక రుజువు కాదని MEA తెలిపింది. ఈ ప్రకటన రాజకీయ చర్చను రేపినప్పటికీ, ఇది కొత్త నిబంధమ కాదు. పాస్‌పోర్ట్ చట్టం మరియు పౌరసత్వ చట్టం కింద దశాబ్దాలుగా ఈ చట్టపరమైన స్థానం కొనసాగుతోంది, న్యాయస్థానాలు కూడా దీన్ని పదే పదే సమర్థించాయి.

ప్రభుత్వం వివరించిన దాని ప్రకారం, పాస్‌పోర్ట్‌లు సాధారణంగా భారత పౌరులకు మాత్రమే జారీ చేయబడతాయి, కానీ ప్రజా ప్రయోజనాల దృష్ట్యా కొన్ని సందర్భాల్లో పౌరేతరులకు కూడా జారీ చేయడానికి పరిమిత నిబంధనలు చట్టంలో ఉన్నాయి. అందుకే పాస్‌పోర్ట్ ఒక్కటే పౌరసత్వానికి చట్టపరమైన ఆధారం కాదు.

ఇతర గుర్తింపు పత్రాల విషయానికి వస్తే, Aadhaar కార్డు గుర్తింపును నిరూపిస్తుంది, PAN కార్డు పన్నుల కోసం ఉపయోగపడుతుంది, Voter ID ఓటరుగా నమోదును నిరూపిస్తుంది. అయితే ఈ పత్రాలు ఏవీ పౌరసత్వాన్ని నిర్ణయాత్మకంగా నిరూపించలేవు.

భారత్‌లో ప్రస్తుతం ఒకే ఒక సార్వత్రిక పౌరసత్వ పత్రం లేదు. బదులుగా, జన్మ ధృవపత్రాలు, నివాస ధృవపత్రాలు, పాఠశాల మరియు కళాశాల ధృవపత్రాలు, ప్రభుత్వ సేవా రికార్డులు మరియు కేంద్ర హోం మంత్రిత్వ శాఖ జారీ చేసిన పౌరసత్వ నమోదు ధృవపత్రాల కలయిక ద్వారా పౌరసత్వం నిరూపించబడుతుంది. బ్యాంకు, పోస్టాఫీసు మరియు LIC పత్రాలు కూడా న్యాయస్థానాలు పరిశీలించవచ్చు.

1.54 బిలియన్ జనాభా కలిగిన దేశంలో మారుతున్న నిబంధనల కలయికపై ఆధారపడటం సరైనదేనా, లేదా ఒకే ఏకీకృత పౌరసత్వ కార్డు అవసరమా అనే చర్చ ఇప్పుడు తీవ్రంగా జరుగుతోంది.