తిరుమల నీటి సమస్యకు 1999లో పరిష్కారం: 77 రోజుల్లో 9 కి.మీ పైప్‌లైన్

1999లో తిరుమల కొండపై నీటి సమస్య తీవ్రంగా తలెత్తినప్పుడు, కింద ఉన్న కళ్యాణి డ్యామ్ నుంచి కొండపైకి నీరు పంపే ప్రాజెక్టును అప్పటి ప్రభుత్వం చేపట్టింది. ఈ పైప్‌లైన్ పనులు 77 రోజుల్లో పూర్తయ్యాయి.

1999లో నైరుతి రుతుపవనాలు వెనక్కి తగ్గాయి. ఆ సీజన్ మొత్తం వర్షాలు పడలేదు. దీంతో కొండపై ఉన్న పాపవినాశనం, గోగర్భం రిజర్వాయర్లు దాదాపు ఎండిపోయాయి. అదే ఏడాది నవంబరులో TTD అత్యవసర సమావేశం ఏర్పాటు చేసింది. ఈ విషయాన్ని అప్పటి ముఖ్యమంత్రి చంద్రబాబు నాయుడు దృష్టికి తీసుకెళ్లింది.

రాబోయే రెండు నెలల్లో వర్షాలు పడకపోతే కొండపై నీరు ఉండదని TTD అధికారులు తెలిపారు. వేల సంఖ్యలో గదులు, వందల సంఖ్యలో వసతి గృహాలు, లక్షలాది మంది భక్తుల అవసరాలకు నీరు కావాలి. ఆ పరిస్థితి వస్తే ఆలయాన్ని మూసేయడం తప్ప మరో మార్గం లేదని వారు చెప్పారు. ఆలయాన్ని మూసే ప్రసక్తే లేదని చంద్రబాబు నాయుడు స్పందించారు.

వెంటనే L&T అధికారులను పిలిపించి చర్చలు జరిపారు. L&T కష్టమైన ప్రతిపాదనను ప్రభుత్వం ముందు ఉంచింది. దానికి అంగీకారం తెలిపి పనులు మొదలుపెట్టారు. ఒక వారంలోపు 3,000 మందికి పైగా కార్మికులు, నైపుణ్యం ఉన్న కూలీలను రప్పించారు. ప్రత్యేక పరికరాలు తెప్పించారు. కింద నుంచి పైకి 9 కి.మీ పొడవున పైప్‌లైన్ వేశారు. ఈ మార్గం కొండలు, లోయలు, అడవి గుండా దాదాపు 1,000 మీటర్ల ఎత్తు వరకు సాగింది.

హై కెపాసిటీ పంప్ సెట్లను ఏర్పాటు చేశారు. ప్రత్యేక పవర్ సబ్‌స్టేషన్లు నిర్మించారు. పంప్ సెట్లు, ఉక్కు సరఫరాలో Kirloskar, JSW వంటి కంపెనీలు భాగమయ్యాయి. పర్యావరణానికి హాని కలగకుండా ఈ పనులు చేపట్టారు.

రెండేళ్లలో పూర్తి చేయాల్సిన పనిని 77 రోజుల్లో ముగించారు. ఈ పనుల సమయంలో ఎలాంటి ప్రాణనష్టం జరగలేదు. కళ్యాణి డ్యామ్‌లోని నీటిని ప్రతిరోజూ లక్షల గ్యాలన్ల లెక్కన కొండపైకి పంపడం మొదలైంది. దీంతో తిరుమలలో సుమారు 50 ఏళ్ల పాటు నీటి కొరత ఉండదని భావించారు.

ఇప్పుడు కూడా కొండపై పాపవినాశనం, గోగర్భం, కుమారధార, పసుపుధార, ఆకాశగంగ వంటి జలాశయాలు ఉన్నాయి. అయినా కళ్యాణి డ్యామ్ నుంచి పంప్ చేసే నీటి వాటా ఎక్కువగా ఉంది.