వటసావిత్రి వ్రతం: ఆచారాలు, ప్రాముఖ్యత, పూజా విధానం

జ్యేష్ఠ బహుళ అమావాస్య రోజున వటసావిత్రి వ్రతం జరుపుకోవడం ఆనవాయితీ. ఈ వ్రతంలో మర్రి చెట్టును పూజించడం ప్రత్యేక అంశం.

ఈ వ్రతం కథ సావిత్రి, సత్యవంతుల చరిత్రపై ఆధారపడి ఉంటుంది. తన భర్త ఆయుష్షు తక్కువని తెలిసినా సావిత్రి అతన్ని వివాహం చేసుకుంది. భర్త అడవిలో చెట్టు కొట్టడానికి వెళ్ళి కిందపడి మరణించగా, యముడు అతని ప్రాణాలు తీసుకెళ్తుండగా సావిత్రి తన భర్తను తిరిగి ఇవ్వాలని, మామగారికి కంటిచూపు, రాజ్యం, మనమలు కావాలని కోరి అతన్ని బతికించుకుంది. ఈ వృత్తాంతంలో మర్రిచెట్టును ప్రాధాన్యంగా చూపారు.

వ్రత విధానం: మర్రి చెట్టు దగ్గరకు వెళ్ళి ఎరుపు, తెలుపు, పసుపు రంగుల దారాలను చేర్చి, చెట్టుకు కనీసం ఐదు చుట్లు చుట్టి ముడి వేస్తారు. ఐదుగురు ముత్తైదువలకు తమలపాకులు, అరటిపండు, నానబెట్టిన శనగలు, బట్టలు ఇస్తారు. బియ్యం పిండి, పసుపు, నెయ్యితో ప్రమిదలు చేసి, అయిదు ప్రమిదల్లో దీపాలు వెలిగిస్తారు. రాగి చెంబులో నీరు, పాలు మిశ్రమం చేసి చెట్టు మొదట సమర్పిస్తారు. ‘ఓం నమో భగవతే వాసుదేవాయ’, ‘ఓం నమో నారాయణాయ’ వంటి మంత్రాలు జపిస్తారు. సాధ్యమైనంత వరకు ఇల్లాలు ఉపవాసం ఉంటుంది.

ప్రాచీన గ్రంథాలు మర్రిచెట్టు ప్రశాంతత, స్థిరత్వం, వృద్ధి, పెద్దరికాన్ని ఇస్తుందని వివరించాయి. ఈ వ్రతం స్త్రీలు తమ భర్త ఆయురారోగ్యాలకై, కుటుంబ శ్రేయస్సు కోసం ఆచరిస్తారు.