యోగిని ఏకాదశి: జ్యేష్ఠ బహుళ ఏకాదశి విశిష్టత, విష్ణు గాయత్రి మంత్రం

జ్యేష్ఠ మాసంలో బహుళ పక్షంలో వచ్చే ఏకాదశిని యోగిని ఏకాదశిగా, అపర ఏకాదశిగా పిలుస్తారు. ఈ ఏకాదశి ప్రాధాన్యాన్ని పురాణాల్లోని ఒక కథ వివరిస్తుంది.

కుబేరుడి దగ్గర హేమమాలి అనే యక్షుడు సేవకుడిగా ఉండేవాడు. ప్రతిరోజు కుబేరుడు శివపూజ కోసం మానస సరోవరం నుండి పద్మాలు తెమ్మని హేమమాలిని పంపించేవాడు. ఒకరోజు హేమమాలి భార్యతో మాట్లాడుతూ సరోవరానికి వెళ్లడం మర్చిపోయాడు. ఆలస్యంగా గుర్తుకు వచ్చి పద్మాలు తీసుకుని వచ్చినా, శివపూజకు పుష్పాలు ఆలస్యం కావడంతో కుబేరుడు కోపించి హేమమాలిని భూలోకంలో పడి అనారోగ్యంతో బాధపడమని శపించాడు. శాపం వల్ల హేమమాలి భూమ్మీద తీవ్ర అనారోగ్యంతో బాధపడుతూ మార్కండేయ మహర్షి ఆశ్రమం చేరి తన బాధ విన్నవించుకున్నాడు. అప్పుడు మార్కండేయ మహర్షి జ్యేష్ఠ బహుళ ఏకాదశి చాలా శక్తివంతమైందని, ఆ రోజు ఉపవాసం ఉండి విష్ణువును పూజిస్తే శాప విముక్తి కలుగుతుందని చెప్పారు. హేమమాలి ఆ ప్రకారం వ్రతం చేసి కుబేరుని దగ్గరకు తిరిగి వెళ్లాడని పురాణాలు తెలుపుతున్నాయి.

ఈ నేపథ్యంలో యోగిని ఏకాదశి రోజు విష్ణు ఆలయ దర్శనం, ఉపవాసం చేయడం ఉత్తమమని నమ్ముతారు. ఉపవాసం చేయలేనివారు వస్త్రదానం, పండ్ల దానం, గొడుగు, పాదరక్షలు, నీటికొండ దానం, బియ్యం-బెల్లం-పెసరపప్పు దానం వంటివి చేస్తే శుభ ఫలితాలు కలుగుతాయని పురాణాలు సూచిస్తున్నాయి. ఇవన్నీ సాధ్యం కానివారు దీపం పెట్టాక “ఓం శ్రీ విష్ణువేచ విద్మహే వాసుదేవాయ ధీమహి తన్నో విష్ణు ప్రచోదయాత్” అనే విష్ణు గాయత్రి మంత్రాన్ని 21 సార్లు జపించాలని పండితులు చెబుతున్నారు.