1983-84 కరువు: కేశవరావు జాదవ్ ఏర్పాటు చేసిన గంజి కేంద్రాల వెనుక కథ

పాత్రికేయుడు పాశం యాదగిరి తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, 1983-84లో మహబూబ్‌నగర్ జిల్లాలో తీవ్రమైన కరువు నెలకొన్నప్పుడు సామాజిక కార్యకర్త కేశవరావు జాదవ్ గంజి కేంద్రాలు (అంబలి కేంద్రాలు) ఏర్పాటు చేశారు.

ఆయన ఆర్థిక సాయం చేయదలచిన మార్వాడీ వ్యాపారులను నేరుగా వచ్చి బియ్యం పంచాలని కోరారు. నగదు రూపంలో విరాళాలు స్వీకరించకపోవడంతో, దుర్వినియోగానికి ఆస్కారం ఉండేది కాదు. దీంతో దాతలు స్వయంగా వచ్చి అంబలి వండి వడ్డించారు.

పెద్ద భూస్వాములు కూడా చిప్ప పట్టుకుని వరుసలో నిలబడేవారు. 100 ఎకరాల భూమి ఉన్నవారు సైతం ‘కరువు అందరికీ సమానమే’ అని గంజి తీసుకున్న దృశ్యాలు జాదవ్‌ను కంటతడి పెట్టించాయి.

జాదవ్ రామ్‌మనోహర్ లోహియా సామ్యవాద భావజాలం పట్ల ఆకర్షితులై, పలువురు రాజకీయ నాయకులకు మార్గదర్శిగా నిలిచారు. ములాయం సింగ్ యాదవ్, లాలూ ప్రసాద్ యాదవ్, నితీష్ కుమార్ తదితరులు ఆయన శిష్యులుగా చెప్పుకుంటారు. పోలీసు, నక్సలైట్ల మధ్య చర్చల్లో కూడా ఆయన పాల్గొని రెండు వైపులా విమర్శించేవారు.

ప్రొఫెసర్ ఎ. గోపాలరావు, గద్దర్ వంటి వారికి జాదవ్ ఇంగ్లిష్ బోధించారు. ఒక సామాజిక కార్యకర్తగా ఆయన నిజాయితీ, నగదు రాకుండా చేసిన కృషి ఈనాటికీ స్ఫూర్తిదాయకమని పాశం యాదగిరి అభిప్రాయపడ్డారు.